Horizon 2020 is een belangrijke pijler van de Innovatie-Unie, een vlaggenschipinitiatief in het kader van de Europa 2020-strategie, gericht op het verbeteren van de mondiale concurrentiepositie van Europa. De Europese Unie is wereldleider in tal van technologieën maar krijgt in toenemende mate te maken met concurrentie van traditionele wereldmachten en opkomende economieën. Het voorstel van de Commissie zal nu door de Raad en het Europees Parlement worden besproken met het oog op de vaststelling ervan vóór eind 2013.
De door Horizon 2020 verstrekte financiering zal gemakkelijker toegankelijk zijn door deze vereenvoudigde programmaopzet, één pakket aan regels en minder administratieve rompslomp. Horizon 2020 betekent: een drastisch vereenvoudigde vergoeding door het invoeren van één vast tarief voor indirecte kosten en slechts twee financieringspercentages, respectievelijk voor onderzoeksactiviteiten en marktnabije activiteiten; één centraal toegangspunt voor deelnemers; minder papierwerk bij het voorbereiden van voorstellen en geen onnodige controles en audits. Een van de hoofddoelen is om de termijn waarbinnen het geld wordt ontvangen na een subsidieaanvraag tot gemiddeld 100 dagen terug te brengen waardoor projecten sneller van start kunnen gaan.
De Commissie zal zich terdege inspannen om het programma voor meer deelnemers uit heel Europa open te stellen door samenwerking te zoeken met fondsen in het kader van het cohesiebeleid van de EU. Horizon 2020 zal potentiële topcentra in achterblijvende gebieden vaststellen en deze gebieden beleidsadvies en ondersteuning bieden, terwijl de structuurfondsen van de EU kunnen worden gebruikt om infrastructuur en uitrusting te verbeteren.
Er zal 3,5 miljard euro worden besteed aan een groter en ruimer gebruik van financiële instrumenten die als hefboom werken voor het verkrijgen van leningen van financiële instellingen uit de particuliere sector. Die hebben aangetoond zeer doeltreffend te zijn in het stimuleren van particuliere investeringen die direct tot groei en werkgelegenheid leiden. Rond de 8,6 miljard euro zal ten goede komen aan het midden- en kleinbedrijf (mkb), waarbij hun cruciale rol op het gebied van innovatie wordt erkend.